به گزارش پیام خانواده یکی از راه‌های مقابله با برخی سرطان‌ها ممکن است جلوگیری از شکل‌گیری آن‌ها از همان ابتدا باشد. در همین راستا، علاقه پژوهشگران به استفاده از ویتامین C برای مقابله با اختلالات خونی پیش سرطانی و مراحل اولیه سرطان‌های خون رو به افزایش است.
به نقل از اس‌ای، سطح ویتامین C در بدن افراد مبتلا به سرطان‌های خونی اغلب به طور مزمن پایین است و مدت‌ها است این بحث مطرح است که آیا جبران کمبود این ویتامین می‌تواند به عنوان یک روش درمانی برای سرطان موثر باشد یا خیر. با این حال، شواهد علمی تاکنون نتایج یکسانی نداشته‌اند.
برای جمع‌آوری اطلاعات بیشتر، به ویژه درباره تاثیر ویتامین C پیش از شکل‌گیری کامل سرطان، گروهی از پژوهشگران به سرپرستی محققانی از دانشگاه کپنهاگ دانمارک و موسسه ون آندل، یک کارآزمایی بالینی فاز دوم را با مشارکت ۱۰۹ نفر به پایان رسانده‌اند.
نتایج این پژوهش که در مجله علمی Cancer منتشر شده، نشان می‌دهد مصرف روزانه هزار میلی‌گرم ویتامین C خوراکی، در یک تحلیل اکتشافی طی دوره پیگیری سه‌ساله، با کاهش ۶۵ درصدی خطر مرگ در مقایسه با گروه دریافت کننده دارونما همراه بوده است.
پیتر جونز، متخصص اپی‌ژنتیک از موسسه ون آندل، می‌گوید: ما بسیار هیجان‌زده و در عین حال با احتیاط خوش‌بین هستیم که نتایج پژوهش‌مان روزی بتواند به روشی ساده برای بهبود مراقبت و پیامدهای درمانی افراد مبتلا به اختلالات خونی پیش‌سرطانی تبدیل شود.
تمام شرکت‌کنندگان این کارآزمایی به یکی از دو وضعیت پزشکی زیر مبتلا بودند: سیتوپنی کلونال با اهمیت نامشخص (CCUS) یا یکی از انواع بدخیمی‌های میلوئیدی با خطر پایین‌تر، مانند سندرم میلودیسپلاستیک (MDS). همه این اختلالات می‌توانند به نوع تهاجمی و مقاوم سرطان خون، یعنی لوسمی میلوئیدی حاد (AML) منجر شوند.
در حال حاضر، هیچ درمانی برای جلوگیری از تبدیل CCUS به لوسمی میلوئیدی حاد وجود ندارد. سندرم میلودیسپلاستیک را می‌توان با پیوند سلول‌های بنیادی درمان کرد، اما این روش برای همه بیماران مناسب نیست.
بر اساس پژوهش‌های قبلی، ویتامین C به‌عنوان یکی از عوامل مهم و کمک‌کننده به عملکرد آنزیم TET2 شناسایی شده است؛ آنزیمی که نوعی پروتئین فعال در سلول‌ها محسوب می‌شود.
آنزیم TET2 با تنظیم کلیدهای ژنتیکی می‌تواند به محافظت از بدن در برابر سلول‌های سرطانی کمک کند. با این حال، عملکرد این آنزیم در اختلالات خونی مورد بررسی در این پژوهش، اغلب دچار اختلال می‌شود.
فرضیه پژوهشگران این است که جبران کمبود ویتامین C به فعال ماندن آنزیم TET2 کمک می‌کند تا این آنزیم بتواند وظیفه خود را در جلوگیری از شکل‌گیری سرطان انجام دهد. البته این سازوکار مستقیما در کارآزمایی بالینی اندازه‌گیری نشده و تایید آن به مطالعات آینده نیاز دارد.
در کنار افزایش نرخ بقاء، تعداد کمتری از افراد گروه دریافت‌کننده ویتامین C به سرطان‌های خونی تهاجمی‌تر و پرخطرتر مبتلا شدند؛ به طوری که این اتفاق برای پنج نفر در گروه ویتامین C و ۹ نفر در گروه دارونما رخ داد. با این حال، از آنجا که تعداد کل شرکت‌کنندگان تنها ۱۰۹ نفر بود، این تفاوت از نظر آماری معنادار نیست.
از دیگر نشانه‌های امیدوارکننده این کارآزمایی می‌توان به افزایش کمتر چندین نشانگر زیستی التهاب در گروه دریافت‌کننده ویتامین C در مقایسه با گروه دارونما اشاره کرد؛ موضوعی که می‌تواند نشان‌دهنده کاهش فشار و التهاب در بدن باشد. همچنین سطح ویتامین C در افرادی که در ابتدای مطالعه دچار کمبود این ویتامین بودند، به محدوده طبیعی بازگشت.
در مجموع، نتایج امیدوارکننده هستند و نشان می‌دهند که ویتامین C می‌تواند روشی نسبتا ساده و کم‌هزینه برای کاهش احتمال پیشرفت سرطان در افراد دارای خطر بالای ابتلا به این بیماری باشد.
با این حال، برای مشخص شدن قطعی اینکه آیا مصرف دوره‌ای ویتامین C می‌تواند خطر ابتلا به سرطان را کاهش دهد یا طول عمر افراد را افزایش دهد، انجام یک کارآزمایی بالینی بزرگ‌تر در فاز سوم ضروری است.
پیتر جونز می‌گوید: ما در حال تلاش برای توسعه یافته‌های این کارآزمایی هستیم و بررسی می‌کنیم که ویتامین C دقیقا چگونه با سلول‌های پیش‌سرطانی تعامل می‌کند. یکی از فرضیه‌های ما این است که این ویتامین می‌تواند به بازگرداندن عملکرد طبیعی اپی‌ژنتیکی در سلول‌های خونی که در معرض تبدیل شدن به سلول‌های سرطانی هستند، کمک کند.
این نتیجه از یک تحلیل اکتشافی در کارآزمایی فاز دوم با ۱۰۹ شرکت‌کننده به دست آمده و بنابراین به معنای توصیه به مصرف خودسرانه ویتامین C برای پیشگیری از سرطان خون نیست؛ برای اثبات چنین اثری، به مطالعات گسترده‌تر و دقیق‌تر نیاز است. پیش از مصرف هرگونه دارو یا ویتامین با پزشک معالج خود صحبت کنید.